چهار شنبه ۱۳۹۷/۹/۲۱
Skip Navigation Linksانتشارات فاطمی > آرشیو اخبار > متن خبر

از کتاب‌های فلسفه برای کودک (فبک) چه می‌دانید؟

آیا کودکان نیازی به فلسفه دارند؟

در اواخر سالهای ۱۹۶۰، وقتی متیو لیپمن در دانشگاه کلمبیا واقع در نیویورک در رشتهٔ فلسفه مشغول تدریس بود، متوجه شد که دانشجویانش فاقد قدرت استدلال و قضاوت هستند. او به این نتیجه رسید که برای تقویت قدرت تفکر این دانشجویان دیگر بسیار دیر شده‌است و قدرت استدلال باید از همان کودکی تقویت شود. لیپمن را بنیان‌گذار فلسفه برای کودکان می‌دانند.

خلاقیت بعنوان یک استعداد بالقوه نیازمند توجه و پرورش است، زیرا این توانایی نیز مانند همهٔ تواناییهای انسان، جز در سایه بارورسازی به فعلیت نخواهد رسید. از اینرو، پرورش آن می‌بایست از سنین کودکی آغاز گردد و زمینه‌سازی جهت رشد آن برعهده خانواده، مهدکودک و مدارس می‌باشد.

 

 

خلاقیت نیازمند توجه و پرورش است

 

✅ ⁣برنامه فلسفه برای کودکان حدود 15 سالی است که در ایران کم‌وبیش فعال است و در این سال‌ها هم تقریبا روبه‌رشد بوده و تعداد زیادی دوره در این زمینه برگزار شده و بعضی از مدارس این برنامه را وارد سیستم آموزشی‌شان کرده‌اند. ⁣این برنامه به دنبال ایجاد روحیه پرسشگری و تفکر عمیق‌تر و تفکر نقادانه است و در پی آن است که کودکان در مواجهه با مسائل مختلف شواهد را بررسی کنند و برای مجهولات ذهنی‌شان «چرا» بپرسند و درباره مسائلی که با آن در اجتماع، مدرسه و محیط اطرافشان سرو کار دارند تفکر بیشتری کنند و به چیزهایی که می‌بینند بسنده نکنند و به‌ دنبال جست‌وجو برای کسب اطلاعات جدیدتر باشند تا حس پرسشگری در کودک پرورش یابد.

✅ ⁣تابه‌حال دو نوع کتاب در زمینه فلسفه برای کودکان تولید شده است. نخست کتاب‌هایی که طبق استاندارد و برنامه فلسفه برای کودکان نوشته شده و ترجمه شده‌‌اند و در بازار وجود دارند، ولی تعدادشان کم است. دوم کتاب‌هایی که چارچوب و استاندارد لازم را رعایت نمی‌کنند ولی چون این برنامه در مدارس رایج شده از آنها استفاده می‌شود. دسته دوم کتاب‌هایی که در این زمینه تولید شده‌اند، محتوای لازم یا کتاب راهنمای معلم ندارد و بسیاری از آنها کتاب‌های بازاری محسوب می‌شوند، ولی چون پرزرق و برق‌اند مورد استقبال قرار می‌گیرند. متاسفانه این کتاب‌ها در حال زیاد شدن هستند و خطر تجاری و بازاری شدن در این حوزه حس می‌شود

 

 

 

 

مجموعه 13 جلدی داستان‌هایی برای فکر کردن، از مجموعه کتاب‌های طوطی

 

مجموعه ۱۳ جلدی «داستان‌هایی برای فکر کردن» شامل داستان‌هایی از کشورها و فرهنگ‌های مختلف با تصاویری است که به ابعاد مختلف «روابط انسان» می‌پردازد و عناصر به کار رفته در آن، همگی خواننده را به سفری در جهان تفکر و فلسفه می‏‌برد.

برای خرید اینترنتی کتاب‌های این مجموعه، اینجا کلیک کنید.

گاه اتفاق ها و رویدادهای زندگی توجه ما را به چیزهایی جلب می کند که ممکن است در حالت عادی متوجه آن ها نباشیم. تولد، تصادف، ازدواج، قهر، آشتی، پیر شدن، مرگ و... اتفاق هایی است که ما را به فکر وا می دارد؛ ما همیشه دوست داریم داستان زندگی دیگران را بشنویم، در تجراب انها شریک شویم و موضوعات تازه ای برای فکر کردن پیدا کنیم. مجموعه ی «داستان هایی برای فکر کردن» به همین قصد در پنجاه جلد از سوی ناشر کره ای تهیه شده است.کتاب طوطی با خرید حقوق نشر، آن را به فارسی ترجمه می کند؛ و در گام اول، سیزده عنوان از این مجموعه را آماده ی انتشار کرده است

در این مجموعه داستان هایی از کشورها و فرهنگ های مختلف با تصاویری زیبا و متناسب با فرهنگ تصویری هر کشور تلفیق شده و در هر داستان موضوعی برای فکر کردن وجود دارد. علاقه مندان می تواند از این کتاب ها در برنامه ی «فلسفه برای کودک» استفاده کند. هم کودکان و هم بزرگسالان می توانند به موضوعات مطرح شده در داستان ها فکر کنند. آن ها همچنین می توانند به صورت گروهی درباره ی پرسش های انتهای هر داستان بحث کنند. امید است که با کمک به کودکان در راه کسب توانایی تفکر عمیق و نقادانه، سبب شویم آنان در بزرگسالی اعضای مؤثری برای جامعه خود باشند.

 

 

دکتر حسین شیخ رضایی، مترجم و دبیر مجموعه «داستان‌هایی برای فکر کردن»

 

پیش از این، حسین شیخ‌رضائی، پژوهشگر، مترجم و دبیر این مجموعه، درباره‌ی بخش‌های مختلف هر کتاب گفته است: نظم بسیار خوبی در این کتاب‌ها وجود دارد. در هر کتاب ابتدا داستان مطرح می‌شود سپس در بخش «درباره داستان» توضیحاتی راجع‌ به داستان اساطیری و منبع و محلی که اسطوره از آن شکل گرفته، ارائه می‌شود. سپس در بخش «درباره‌اش فکر کنیم» مفهوم فلسفی داستان به کودک معرفی می‌شود و این مفهوم کاملا به صورت غیرمستقیم و در قالب تعدادی سوال مطرح می‌شود. سپس تعدادی سوال وجود دارد که در کلاس‌های فلسفه برای کودکان می‌تواند مورد استفاده قرار گرفته و موضوع بحث را به کودکان ارائه ‌دهد.

کسانی که در درازمدت این برنامه‌ها را اجرا کردند یعنی بچه‌‌هایی که به اندازه یک دوره 6 تا 12 ماهه در کارگا‌ه‌های فلسفه برای کودکان شرکت می‌کنند سن رشد شناختی‌شان نسبت به بچه‌های هم‌سن‌وسال خود افزایش می‌یابد و به درک بیشتری از سن خودشان می‌رسند و توانایی‌های شناختی آن‌ها در آموزش بقیه دروس و تجزیه و تحلیل مسائل اطرافشان افزایش می‌یابد و راحت‌تر می‌توانند با دنیای اطرافشان کنار بیایند. این ویژگی و توانایی خودش را در همه امور زندگی، اعم از تحصیل، کار و فعالیت اجتماعی و نحوه ارتباط با اطرافیان، نشان می‌دهد.

مصاحبه کامل دکتر حسین شیخ رضایی با ایبنا، (خبرگزاری کتاب ایران) را از اینجا بخوانید.

گروه بندی کتاب ها